અનાથ

 Phoolchhab newspaper  > 14-1-2015 > navrash ni pal

તારો તે ચાંદલો ને મારો સૂરજ છે,

આખું નભ આપણા બેનું.

તારું છે ફૂલ અને મારું પતંગિયું,

મધુરપ તે આપણા બેની.

– ચંદ્રકાન્ત શેઠ

રવિવાર પછીનો ધમાલિયો સોમવાર અને શિયાળાનો સમય…આકાશનું ધ્યાન વારંવાર એની કાંડા ઘડિયાળના ભાગી જતા કાંટાં પર લપસતું હતું. ડાબો હાથ વારંવાર આંખ સામે લાવવાની અને સમય જોઇને હાથ પૂર્વ સ્થિતીમાં પાછો ગોઠવવાની સતત ચાલતી પ્રવૃતિથી સામેની ચેરમાં બેઠેલી સૂચિ એની અકળામણ સ્પષ્ટપણે વાંચી શકતી હતી. એ અકળામણનો ભાર વાયરલ થઈને અજાણતાં જ પોતાની પર સવાર ના થઈ જાય એ પ્ર્યત્નોમાં પોતાનું ધ્યાન હાથમાં રહેલા મેગેઝિનમાં પૂરોવી દેતી હતી.

ત્યાં જ પ્યુન આવ્યો અને આકાશને કહ્યું કે,’તમને સર અંદર બોલાવે છે.’

‘હાશ…મારો નંબર આવી ગયો’ના રાહતના હાવભાવ સાથે આકાશ એના દીકરા નિસર્ગના ટ્યુશનના સરની કેબિનમાં પ્રવેશ્યો. ઉતાવળમાં આકાશ કેબિનનો દરવાજો પૂરો બંધ કરવાનું ચૂકી ગયો એથી એની અને સરની વાતચીતના અંશ અનિચ્છાએ પણ સૂચિના કાન પર ટકરાવા લાગ્યાં.

‘જુઓ આકાશભાઈ, તમારો દિકરો નિસર્ગ હવે હદ બહારનું વર્તન કરે છે. દિવસે – દિવસે વધુ ને વધુ બેજવાબદાર થતો જાય છે. જ્યાં સુધી ચાલી શકે એમ હતું ત્યાં સુધી તો મેં ચલાવ્યું પણ હવે તો સહનશક્તિની હદ આવી ગઈ છે.’

‘પણ સર વાત શું છે એ વિગતે સમજાવો ને ..’આકાશનો ચિંતાતુર અવાજ રેલાયો.

નિસર્ગની કંપની બહુ જ ખરાબ છે અને એની અસર હવે એના બોલચાલ ને વર્તનમાં ડોકિયા કરે છે. મેં આ બાબતે તમારા મિસીસને પહેલાં પણ ચેતવ્યા છે પણ ખબર નહીં કેમ…એમણે આ બાબતે કોઇ એકશન નથી લીધી કાં તો નિસર્ગ હવે એમના પણ કહ્યાંમાં નથી રહ્યો લાગતો. એમની વાતો પણ ઇગ્નોર કરતો હોય એમ બની શકે. એ ક્લાસમાં સાવ ચીપ લેન્ગ્વેજ વાપરે છે જે બાબતે મારે એને વારંવાર ટોકવો પડે છે. વળી હોમવર્ક, અટેન્ડન્સ દરેક બાબતમાં એ બેપરવાહ છે. એને ભણવાની કોઈ પડી જ નથી. મારા કલાસીસમાં ડિસીપ્લીન બાબતે હું બહુ જ પાક્કો છું. આવું વર્તન હું સહેજ પણ ચલાવી શકું એમ નથી.’

‘સર, એમાં વાત એમ છે કે નિસર્ગને એની મમ્મી કંઇ પણ કહે તો એની એને અસર નથી થતી. કારણ આખો દિવસ એ બે ય જણ સાથે ને સાથે હોય…સતત સંપર્કમાં. એથી મમ્મીની વાતો બહુ અસર ના કરે. મમ્મીની વાતો સાંભળે નહી અને એની અસર પાછી નેગેટીવ થાય ..મમ્મી તો આવી જ છે ને તેવી જ છે વગેરે વગેરે…’

‘તો મિસ્ટર…તમે ટ્રાય કરો. બાપાની વાત તો સંતાનો પર અસર કરે કરે ને કરે જ…’

‘હા, તમે સાચું કહો છો. પણ મારે પહેલેથી બોલવાનું બહુ ઓછું. મારો સ્વભાવ જ એવો છે ને કે સંતાનો સાથે કોઓર્ડીનેટ ના કરી શકું.વળી મારી જોબમાં પણ ટુરિંગ વધુ એથી મહિનામાં વીસ દહાડા તો બહારગામ જ હોઉં. ઘરે આવું ત્યારે રક્ષા મારી પત્ની મને નિસર્ગના મોબાઈલ – દોસ્તો પાછળ પૈસા પાણીની જેમ ઉડાડે છે જેવી ફરિયાદો કરતી હોય છે પણ એને રોકવો કેમનો ..? શું કરું સમજાતું નથી…’

‘આકાશભાઈ, મારી પાસે આવતા અનેકો પિતાઓની આ તકલીફ છે કે તેઓ એમના સંતાનો સાથે કોઓર્ડીનેટ નથી કરી શકતા. નવાઈ લાગે છે.’

‘સર એકચ્યુઅલી મારો સ્વભાવ જ એવો છે કે…’

‘હા આકાશભાઈ, આગળના વાક્યો હું જાણું છું….મારા મનની વાત કોઇને કહી ના શકું…મિક્સ ના થઈ શકું..પુરુષો તો આવા જ હોય ..વગેરે વગેરે ટાઈપ…પણ એક વાત કહો…તમે અત્યારે મારી સમક્ષ આટલા ખૂલીને વાત કરો છો તો તમારા ઘરના આગળ કેમ નથી ખૂલી શક્તાં ? ખૂલવાનું તો સૌ કોઇને ગમે ભલે એ સ્ત્રી હોય કે પુરુષ !’

‘હા સર, વાત તો તમારી સાચી છે.’

‘સાચી છે કહી દેવાથી વાત પતતી નથી મિસ્ટર, નિસર્ગની આ કૂણી ઉંમરમાં તમે એક પિતાનો રોલ બરાબર નહી ભજવો તો તમારા સંતાનની આખી જીંદગી બગડી જશે, એનું કેરિયર ધૂળધાણી થઈ જશે. તમારા સંતાનને સાચવવા, એની પરવરિશ સારી રીતે કરવા તમારામાં સૂઇ ગયેલ પેરેન્ટ્સને જગાડો નહીં તો બહુ મોડું થઈ જશે. તમે તમારા સંતાનને આ દુનિયામાં લાવો છો તો એના સુવ્યવસ્થિત ઉછેરની જવાબદારી પણ તમારી જ છે. દરેક સંતાનની સાયકોલોજી અલગ અલગ હોય છે એમની સાયકોલોજી સમજીને એના પ્રમાણે એને ટ્રીટ કરતાં શીખો. મોટા ભાગના પુરુષો પૈસા કમાઈ લાવ્યા એટલે પોતાની ફરજ પૂરી..બાકીનું બધું પત્નીના માથે ઢોળી દે છે. હકીકતે એવું નથી હોતું. સંતાનને મા અને બાપ બે ય ના સંતુલિત પેરેન્ટીંગની જરુર હોય છે. વારંવાર તમારા પત્ની ટોક્યા કરે એટલે એની મહત્તા સંતાનો આગળ સાવ ઓછી થઈ ગઈ છે એનું સાંભળીને પણ નિસર્ગ નાસાંભળ્યું જ કરી દે છે અને તમે છો કે હું ખૂલી શક્તો નથી કરીને નિસર્ગને કશું કહેતાં નથી. પ્રોબ્લેમ ક્યાં છે એ સમજો નહીં તો પછી પસ્તાવાનો વારો આવશે. મારી જવાબદારી તો નિસર્ગને ભણાવવા પૂરતી જ. પણ આ તો એના મમ્મી વારંવાર મને મળવા આવે એટલે હું એના પર વધુ ધ્યાન આપું છું પણ હવે મારી ય લિમિટ આવી ગઈ છે.’

‘તો શું કરૂં…એનો મોબાઈલ લઈ લઉં…એની પોકેટમની બંધ કરી દઉં ? મને કંઈ સમજાતું નથી સર્, પ્લીઝ થોડું ગાઈડન્સ આપો.’

‘આકાશભાઈ, આ ટીનેજરમાં આવા અંતિમ ને સ્ટ્રીકટ પગલાં ન ભરાય. થોડી છૂટ આપીને થોડી લગામ ખેંચી રાખવી પડે. સંતાનોના સમયે આપણે થોડો આપણો સમય કાઢતાં, એને સાંભળતા, સમજતાં શીખવું પડે. તમે તમારો સમય ને હૂંફ આપશો તો મોટાભાગના પ્રોબ્લેમ સોલ્વ થઈ જશે અને નિસર્ગ અંદરથી થોડો શાંત થશે. નિસર્ગને બધી છૂટ આપી દીધી છે તો હવે એના માથે થોડી જવાબદારી નાંખતા પણ શીખો.એના પોતાના સિવાય તમારા , ઘરના અમુક કામની જવાબદારી આવશે એટલે એનું માઈન્ડ પણ ડાયવર્ટ થશે. ધીરજ , સમજણ અને સમય….આ ત્રણ વસ્તુ બહુ જ જરુરી છે. હવે ચેતી જાઓ તો સારું ..બીજું શું કહું ?’

અને બહાર બેઠેલી સૂચિને આ સંવાદ સાંભળીને પોતાના પતિ દેવની યાદ આવી ગઈ એ પણ ડીટ્ટો આવો જ ને.., ‘પુરુષ પુરુષ આગળ આટ્લો ખૂલી શકે તો એના સંતાનો આગળ કેમ નહીં ? વળી ‘હું તો પહેલેથી જ આવો છું’ કહીને જાતને બદલવાની કોઇ જ તૈયારી નહી રાખવાની ? હું તો સમજુ છુ એની મર્યાદા ચલાવી લઉં પણ મારા સંતાનો આ વાત ક્યાં સમજવાના ? પોતાની મર્યાદા દેવ પણ જાણે છે તો એને સુધારવાનો સમય કેમ નથી કાઢતો ? પૈસા કમાઈ લેવા એ બધી વાતનું સોલ્ય્યુશન તો નથી જ ને..સંતાનોના ઉછેરની અવેજીમાં મા બાપની કોઇ જ મર્યાદા કે પૈસો કામ નથી લાગતો. મા બાપે પોતાની ખામી અને ખૂબી બે ય બરાબર સમજી અને સાથે મળીને એક સ્વસ્થ સંતાનનો ઉછેર કરવાનો હોય છે પણ કમનસીબે આપણાં બાળકો સગા મા બાપે પણ જીવનભર એક પેરેન્ટસની ખોટ અનુભવતા જ રહે છે…અનાથ જ રહે છે..’ અને સૂચિથી એક નિઃશ્વાસ મૂકાઈ ગયો.

અનબીટેબલ : પૂર્ણરુપે ખીલવાની પૂર્વશરત થોડો ઉઘાડ હોય છે.

સ્નેહા પટેલ

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s